Sylwetki

Izydora Dąmbska w obronie ludzkiego rozumu

Izydora Dąmbska w obronie ludzkiego rozumu

Udostępnij:

Postać prof. Izydory Dąmbskiej, wybitnej filozof, logika, semiotyka i epistemologa, jest znana tylko nielicznym, przede wszystkim wykładowcom i absolwentom studiów filozoficznych, oraz osobom zaangażowanym w latach PRL w działalność antykomunistyczną. Młodym jej nazwisko nic nie mówi. Wielka szkoda, bo życie pani profesor było spełnieniem sokratejskiego wzorca mędrca oddanego misji poznawania prawdy. Ród Dąmbskich herbu Godziemba wywodził się ze średniowiecza, matecznikiem były Kujawy. Linia małopolska osiadła na przełomie XVIII i XIX w. w Rudnej Wielkiej koło Rzeszowa. Izydora Dąmbska dzieciństwo spędziła w zrujnowanym dziś dworze w tej miejscowości. Tutaj pobierała pierwsze nauki na prywatnych lekcjach. Miała trzy siostry. Starsze Maria i…

Udostępnij:
Niepokój Quentina Tarantino

Niepokój Quentina Tarantino

Udostępnij:

Przy okazji najnowszego filmu Quentina Tarantino Pewnego razu w… Hollywood warto sięgnąć po książkę Geralda Peary’ego Quentin Tarantino. Rozmowy odsłaniającą tajniki kuchni artystycznej reżysera Pulp Fiction. Z wywiadów wyłania się sylwetka twórcy, który nie akceptuje, gdy trywializuje się jego dokonania, gdy traktuje się je wyłącznie w kategoriach pulpowej rozrywki. Autorami publikowanych 25 rozmów są głównie amerykańscy krytycy filmowi, ale też brytyjscy, japońscy, francuscy i dodany przez wydawcę polski. Rozmowy są uszeregowane chronologicznie, tak jak powstawały filmy. Kończy je zapis spotkania reżysera z najwybitniejszym znawcą historii niewolnictwa w Stanach Zjednoczonych Henry Louisem Gatesem Jr. w kontekście obrazu Django. Reżyser jest zawsze…

Udostępnij:
Młodzieńczy romans Marka Hłaski

Młodzieńczy romans Marka Hłaski

Udostępnij:

17-letniego Marka Hłaskę oczarowała nowoczesna i postępowa kobieta. Chodziła w zielonawym mundurze i w czerwonej chuście pod szyją. Na politycznych mityngach zasiadała za prezydialnym stołem i mocnym głosem dyktowała, jak należy myśleć, pisać i malować. Choć nie była istotą z krwi i z kości, wielu artystów wiernie jej  służyło. Nazywała się socrealizm. W jej duchu (to złe słowo, ale niech zostanie) młodziutki Marek Hłasko napisał kilka opowiadań, co może być zaskoczeniem dla miłośników prozy tego wielkiego chuligana polskiej literatury, w 1958 roku obłożonego anatemą przez władze Polski Ludowej. Z młodzieńczymi socrealistycznymi tekstami Hłaski zapoznaje nas tom Najlepsze lata naszego życia….

Udostępnij:
Zwycięstwo literatury nad totalitaryzmem. W 60. rocznicę śmierci Herminii Naglerowej

Zwycięstwo literatury nad totalitaryzmem. W 60. rocznicę śmierci Herminii Naglerowej

Udostępnij:

Gdy czytałem ostatnią powieść zapomnianej dziś polskiej pisarki emigracyjnej Herminii Naglerowej Wierność życiu, przeszywał mnie dreszcz emocji. Obcowałem przecież z autentycznym świadectwem zmagań twórcy z bolesnymi wspomnieniami z pobytu w sowieckim więzieniu, a zarazem dokumentem osobistej walki pisarki ze słabościami własnego organizmu. Choć Naglerowa z braku sił nie ukończyła dzieła, to jednak odniosła zwycięstwo. Herminia Naglerowa należała do etnicznego i kulturowego pogranicza. Urodziła się 28 października 1890 roku w drobnoziemiańskiej rodzinie żydowskiej we wsi Zaliski koło Brodów w dawnej Galicji, między dwoma żywiołami polskim i ukraińskim, bez szans na awans do polskiego ziemiaństwa kresowego. Była jedną z córek Jana Fischa…

Udostępnij:
Odszedł Zbigniew Lazarowicz ps.”Bratek”, syn Adama Lazarowicza

Odszedł Zbigniew Lazarowicz ps.”Bratek”, syn Adama Lazarowicza

Udostępnij:

29 września we Wrocławiu w wieku 92 lat zmarł mjr Zbigniew Jerzy Adam Lazarowicz ps.”Bratek”, syn mjr. Lazarowicza “Klamry”, dowódcy Obwodu AK Dębica i wiceprezesa IV Zarządu Głównego Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość, zamordowanego przez komunistów 1 marca 1951 roku na Mokotowie razem z ppłk. Cieplińskim i pozostałymi członkami IV Zarządu WiN. Zbigniew Lazarowicz urodził się w 1925 roku w Jaśle. Maturę zdał w podziemiu, następnie ukończył konspiracyjną podchorążówkę, wojnę ukończył w stopniu porucznika. Był dowódcą plutonu AK Gumniska-Braciejowa, z którym brał udział w akcji “Burza”. Uczestniczył w bitwie o Kałużówkę, podczas której został ranny jego ojciec Adam. Po wojnie ukrywał…

Udostępnij:
Kazimierz Dziekoński – “pistolet” rzeszowskiej AK

Kazimierz Dziekoński – “pistolet” rzeszowskiej AK

Udostępnij:

Ppor. Kazimierz Dziekoński – były żołnierz AK i były szef “Straży” Okręgu Rzeszowskiego WiN – żył pod przybranym nazwiskiem nawet na emigracji. Ukrywał się pod inną tożsamością, gdyż brał udział w licznych udanych antyniemieckich i antysowieckich akcjach. Choć funkcjonariusze Urzędu Bezpieczeństwa mieli Dziekońskiego w swoich rękach, nie zdekonspirowali go. Warto przypomnieć tę ważną postać z okazji przypadającej 2 września 72. rocznicy powstania Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość.  Dziekoński pochodził z Wołynia. Urodził się 6 kwietnia 1913 roku we wsi Hłuboczek. Do wojska wstąpił, gdy miał 16 lat, szlify żołnierskie nabył w artylerii konnej. Po kampanii wrześniowej trafił do nieznanego sobie Rzeszowa,…

Udostępnij:
Jakub Szela – postrach panów, gwiazda zachodnich gazet i zdrajca Polski

Jakub Szela – postrach panów, gwiazda zachodnich gazet i zdrajca Polski

Udostępnij:

“Już na początku mojej pełnoletności zapłonąłem do mojego Monarchy niezłomną wiernością i, co okazałem podczas całej służby, zarówno w Smarzowej, jak też w okolicznych miejscowościach, zapisując się w pamięci każdego jako posłuszny i wierny państwu poddany.” Autorem tych słów był ponad 60-letni Jakub Szela, Polak tylko z nazwiska, bo w ciągu swojego życia pokazał się od jak najgorszej strony –  jako wykonawca poleceń  austriackich urzędników i zdrajca. Są daty w naszej historii, których nie sposób obchodzić  z fanfarami. Do nich należy bez wątpienia dzień urodzin Jakuba Szeli. Ten galicyjski chłop  przyszedł na świat dokładnie 230 lat temu – 14 lipca…

Udostępnij:
Setne urodziny Jana Łopuskiego, kronikarza rzeszowskiej AK

Setne urodziny Jana Łopuskiego, kronikarza rzeszowskiej AK

Udostępnij:

3 stycznia 2017 roku sto lat ukończył prof. Jan Łopuski, znawca prawa morskiego i nauczyciel akademicki. Był żołnierzem i kronikarzem Armii Krajowej na Rzeszowszczyźnie, podwładnym mjr. Łukasza Cieplińskiego. Odznaczony Orderem Virtuti Militari i Krzyżem Walecznych, wyróżniony tytułami Kustosza Pamięci i  honorowego obywatela Rzeszowa (w 2000 r.). Jan Łopuski urodził się 3 stycznia 1917 r. w Strzegocicach koło Dębicy. Był synem Marii z Odrowąż-Pieniążków Łopuskiej, właścicielki majątku Strzegocice. Tuż przed wybuchem II wojny światowej ukończył studia prawnicze na Uniwersytecie Jagiellońskim.  W kampanii wrześniowej służył jako ochotnik w szwadronie kawalerii dywizyjnej 24. DP. Po ucieczce z niewoli niemieckiej powrócił do Strzegocic, gdzie…

Udostępnij:
1 of 2
12